W języku niemieckim występują rodzajniki:
  • nieokreślone: ein, eine, ein
  • określone: der, die, das oraz die dla liczby mnogiej.
Uwaga: Rodzajnik nieokreślony nie ma liczby mnogiej.

Rodzajnik występuje przed rzeczownikiem i określa jego rodzaj, liczbę oraz przypadek.
Rodzaj rzeczowników w j. niemieckim często nie pokrywa się z ich odpowiednikami w j. polskim, dlatego należy uczyć się rzeczowników razem z ich rodzajnikami.




RODZAJNIK NIEOKREŚLONY


Odmiana:


  Maskulinum Femininum Neutrum Plural
Neineineeinliczba mnoga rzeczowników nie posiada rodzajnika nieokreślonego !!!
Geineseinereines
Deinem einereinem
Aeinen eineein



Użycie:

[ rodzajnik 1.1 - rodzajnik 1.2 rodzajnik 1.3 ]

RODZAJNIK OKREŚLONY


Odmiana:


  Maskulinum Femininum Neutrum Plural
Nderdiedasdie
Gdesderdesder
Ddemderdemden
Adendiedasdie


Użycie:

  • w przypadku rzeczowników opisanych, znanych lub już wspominanych w zdaniach poprzedzających:

    • Das ist ein Computer. Der Computer ist teuer.
    • Ich habe ein Haus. Das Haus ist groß.
    • Hier ist ein Auto. Das Auto ist klein.
    • Hier sind Autos. Die Autos sind klein.

  • gdy przed rzeczownikiem występuję przymiotnik w stopniu najwyższym lub liczebniki porządkowy:

    • Ich habe den neusten Motorad.
    • Meine Eltern wohnen in dem vierten Wohnblock.

  • przed nazwami krajów i krain geograficznych w rodzaju męskim i żeńskim:

    • die Bundesrepublik Deutschland
    • die Schweiz
    • der Irak
    • der Sudan
    • die Ukraine

  • przed nazwami krajów i krain występujących tylko w liczbie mnogiej:

    • die USA - die Vereinigten Staaten von Amerika
    • die Niederlande

  • przed nazwiskami, imionami, nazwami miast, państw, części świata, występujących z przydawką:

    • die hübsche Monika
    • das moderne Frankfurt
    • das alte Rom
    • das egzotische Asien

  • przed nazwami gór, rzek i mórz:

    • der Zugspitze
    • die Weichsel

  • przed rzeczownikami uważanymi za jedyne w świecie:

    • die Welt
    • die Luft
    • der Mond
    • die Sonne

[ rodzajnik 2.1 - rodzajnik 2.2 rodzajnik 2.3 ]

OPUSZCZANIE RODZAJNIKA

Użycie:

  • przed imionami i nazwiskami osób oraz przed nazwami części świata, krajów i miast:

    • Mark und Peter sind Brüder.
    • Deutschland liegt in Westeuropa und Lettland in Osteuropa.

  • przed rzeczownikami oznaczającymi materiały, surowce itd:

    • Ich esse Brot täglich.
    • Salz ist ungesund.
    • Die Bank ist aus Holz.

  • po wyrazach określających ilość, miarę, ciężar:

    • 1 Glas Wasser
    • 2 Liter Benzin
    • 3 Paar Schuhe

  • przy rzeczownikach z zaimkami:

    • seine Fruendin
    • bei solchem Wetter
    • an diesem Tag
    • im Jahr 1999

  • przed rzeczownikami z przysłówkiem "viel, wenig":

    • Viele Menschen glauben an Gott.
    • Die Leute haben oft zu wenig Zivilcourage.

  • przed rzeczownikami, gdy poprzedza go liczebnik główny:

    • 10 Minuten und 30 Sekunden dauerte dieser Lauf.
    • Wir brauchen 6 Hefte, 4 Lehrbücher und 3 Bleischtifte.

  • przed rzeczownikami oznaczającymi zawód, funkcję lub narodowość,
    jeżeli nie są bliżej określane:

    • Jarek kommt aus Polen und er ist Pole.
    • Wer ist Bundeskanzler in Deutschland?
    • Meine Fruendin möchte Lehrerin werden.

  • po zaimkach "wessen, dessen, deren":

    • Wessen Leichen liegen in der Gruft?
    • Das Medikament und dessen Wirksamkeit sind noch nicht sicher.
    • Die Vornamen und deren Bedeutungen interessieren viele Menschen auf der Erde.

[ rodzajnik 3.1 - rodzajnik 3.2 rodzajnik 3.3 ]